Chuyện về người mở mô hình dưỡng lão đầu tiên ở Việt Nam

Bắt đầu từ con số “0” tròn trĩnh: Không vốn, không chuyên môn, không kinh nghiệm, không có sự ủng hộ. Những ngày đầu nhen nhóm làm mô hình dưỡng lão, ý tưởng của ông từng bị coi là “điên” nhưng ông vẫn quyết tâm chấp nhận mạo hiểm để làm nên thành công như hôm nay.

Nhà dưỡng lão của ông Ngọc “ba điên”

Một lần nghe bà cụ hàng xóm kể mấy bữa nữa bà vào trung tâm dưỡng lão, tôi khá bất ngờ. Hỏi sao bà không ở nhà để gần con, gần cháu để có người chăm nom, bà bảo: “Bây giờ ở dưỡng lão còn sướng hơn ở nhà. Mấy người bạn già của tôi vào đấy hết rồi, vui lắm, khỏe nữa…”. Tôi ngẫm lạ, không biết điều gì khiến các cụ “bỏ” con cháu. Nói rồi, bà kể cho tôi nghe những điều “hay”, “đặc biệt” ở dưỡng lão mà bà coi như ngôi nhà thứ hai của mình.

Điều đó như thôi thúc chúng tôi tìm đến Trung tâm Chăm sóc NCT Bách Niên Thiên Đức. Đến rồi mới thấy mọi thứ đúng là ngoài sức tưởng tượng! Ấn tượng đầu tiên của tôi có lẽ là về người đàn ông mang biệt danh Ngọc “ba điên” với mái tóc dài điểm bạc, luôn nở nụ cười hiền hậu, gây thiện cảm ngay từ lần gặp đầu tiên. Hỏi mọi người, từ nhân viên đến các cụ cao tuổi ai cũng hồ hởi kể về ông.

Dưỡng lão Thiên Đức mang đến cho người cao tuổi một mái nhà thứ 2 đúng nghĩa

Lý giải về biệt danh mọi người thường gọi mình, ông Nguyễn Tuấn Ngọc, Giám đốc Trung tâm Dưỡng lão Bách niên Thiên Đức cười nói: “Nhờ có chữ “điên” ấy mới có tôi và Trung tâm ngày hôm nay. Nhưng không phải là điên khùng, mà là “điên” khi biết trước rủi ro, nhưng vẫn chấp nhận mạo hiểm vượt qua nó”.  “Điên”- với anh, đó là sự tính toán, đầu tư cho một lĩnh vực mạo hiểm chưa từng có ai làm, nhưng sẽ là mô hình phát triển trong tương lai, là sự tiến bộ mà xã hội hướng đến.

Sau những trăn trở, đau đáu “Phải làm gì cho những cao tuổi có nơi tĩnh dưỡng cuối đời, để hưởng sự chăm sóc, báo hiếu của con cháu ?”. Từ những trăn trở đó, ông Ngọc quyết tâm xây dựng nhà dưỡng lão theo mô hình dịch vụ đầu tiên tại Hà Nội. Phải nói rằng, hành trình xây dựng Trung tâm Chăm sóc cho NCT đầu tiên ở Việt Nam vô cùng gian nan, chưa có tiền lệ,  anh cho rằng, đó là cả một quá trình dài mày mò, tích lũy từ con số “0”: Không vốn, không chuyên môn, không kinh nghiệm, không có sự ủng hộ.

Sau 13 năm liên tục có công việc ổn định với vị trí trợ lý giám đốc tại BVĐK Thanh Nhàn (Hà Nội), anh Ngọc quyết định xin nghỉ “một cục”. Nhiều đồng nghiệp khá bất ngờ khi nghe anh tuyên bố rời BV để theo đuổi ước mơ xây dựng mô hình nhà dưỡng lão của mình.

“Ở thời điểm cách đây 15 năm, quan niệm của người châu Á nói chung và người Việt Nam nói riêng là cha mẹ phải sống cùng con cái; con cái có trách nhiệm chăm sóc cha mẹ. Việc đưa cha mẹ vào trung tâm dưỡng lão được coi là bất hiếu; khái niệm “nhà dưỡng lão” chỉ dành cho những người già neo đơn, không nơi nương tựa, có cuộc sống bất hạnh. Đặc biệt, “nhà dưỡng lão” trong tâm trí mọi người thường được coi là nơi khổ cực như trại tế bần...  Vì vậy, việc tôi thành lập trung tâm này gặp rất nhiều rào cản, định kiến từ xã hội; hầu hết người thân, bạn bè nói tôi không thể thành công với nghề này. Ngay cả đến người thân, ruột thịt của mình cũng kịch liệt phản đối”- ông Ngọc chia sẻ. Cái tên Ngọc “ba điên” cũng từ đó mà ra nhưng không ngăn được quyết tâm làm dưỡng lão.

Đặt nền móng dưỡng lão tại Việt Nam

Mô hình nhà dưỡng lão đầu tiên tại Việt Nam ông Ngọc “ba điên” theo đuổi chính là lấy thu bù chi. Ngày đó, khu đất anh chọn dựng nhà dưỡng lão xa tít tận xã Minh Khai (huyện Từ Liêm, Hà Nội). Khu này vốn là nhà kho cũ, dùng để máy nông cụ của Công ty Vườn quả du lịch Từ Liêm, cỏ dại xung quanh mọc quá đầu người. Nhân viên những ngày đầu chỉ vỏn vẹn 5 người. Ba chữ “Tự khắc phục” được đặt lên trên hết. Ai cũng dốc sức xắn tay vào làm việc. Sau Tết Nguyên đán, nhiều người mải mê du Xuân, thì anh lại chạy xe quanh Hà Nội để nhặt nhạnh từng cây đào, cây quất bỏ đi, đem về trồng trong vườn. Phải mất hơn một năm, nhà dưỡng lão mới ra hình hài với 5 phòng... Phải nói rằng, 3 năm đầu ông Ngọc và các cộng sự lao tâm, khổ tứ đủ đường, để được nhiều người biết đến là rất khó và giữ chân được các cụ an dưỡng tuổi già nơi đây còn khó hơn, nhiều khi chỉ muốn bỏ dở giữa chừng. Song, cứ nghĩ đến việc nếu mình không tận tâm, tận lực thì các cụ sẽ đi đâu, về đâu, nên ông lại quyết tâm với niềm tin mãnh liệt.

“Thời gian đầu có rất nhiều người quay lưng với mô hình này, có người chỉ đến ở được một vài ngày lại về vì sợ mang tiếng không tốt cho con cháu; có người chỉ đến tham quan, gặp bạn bè nói chuyện, chứ nhất định không ở lại. 4 năm đầu, người đến Trung tâm chủ yếu là người già đau ốm, tai biến, bị liệt. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn cố gắng chăm sóc, phục hồi chức năng cho các cụ, giúp các cụ có bạn đồng hành, niềm vui trong cuộc sống”.

Để chăm sóc một cách tốt nhất cho NCT, ông Ngọc không ngừng nghiên cứu, liên hệ với các nhà dưỡng lão ở các nước tiên tiến như Nhật Bản, Mỹ, Đức, Đài Loan để học hỏi mô hình này. Đồng thời, ông đã tập hợp được một đội ngũ nhân lực gồm bác sỹ, y tá, điều dưỡng có chuyên môn cao, giàu nhiệt huyết và tận tụy với công việc. Không ngừng nâng cao chuyên môn, tác phong trong nghề chăm sóc NCT ông Ngọc trực tiếp “cầm tay chỉ việc” hướng dẫn, đào tạo cho nhân viên từ các kỹ năng chăm sóc cho đến cách giao tiếp lễ phép với NCT. Ngoài ra, đặc thù công việc phải như một “chuyên gia tâm lý”, ông đã dành rất nhiều thời gian để trò chuyện với NCT, tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng của từng cụ để từ đó đưa ra chế độ, chăm sóc phù hợp. “Lúc ấy, tôi chỉ có một suy nghĩ đơn giản nhất, đó là chăm các cụ như chính bố mẹ của mình. Cứ như vậy, lâu dần “tiếng lành đồn xa”, mọi người dần biết đến Trung tâm và bước đầu đã có thay đổi về nhận thức đối với hoạt động này. Từ đó, ngày càng có nhiều gia đình gửi gắm người thân của mình, thậm chí nhiều cụ đã thuyết phục con cháu chấp thuận cho mình vào trung tâm dưỡng lão”- ông Ngọc kể.

Tầm nhìn và thành quả từ cái Tâm

Đến nay, Trung tâm Chăm sóc NCT Bách Niên Thiên Đức đã xây dựng, mở rộng và phát triển thành hệ thống gồm 5 cơ sở (4 cơ sở Hà Nội, 1 cơ sở Vũng Tàu). Mô hình chăm sóc dưỡng lão tại Trung tâm được thực hiện theo tiêu chuẩn của Nhật Bản và Đức.

Ngoài khu vui chơi, khu chăm sóc tích cực của Trung tâm được đầu tư thiết bị y tế đầy đủ, đảm bảo xử lý ban đầu cho các cụ khi có tai biến thứ phát xảy ra và chuyển tới các BV chuyên khoa điều trị kịp thời. Đối với không gian riêng, Trung tâm thiết kế một căn hộ nhỏ gồm một phòng ngủ, một phòng khách, phòng ăn, một buồng tắm và có y tá riêng thường trực. Chế độ ăn phụ thuộc vào độ tuổi và tình trạng bệnh lý của từng người. Tất cả đảm bảo việc người cao tuổi được chăm sóc tốt nhất cả về y tế, thể chất và tinh thần.

Hiện Trung tâm đang nuôi dưỡng và chăm sóc hơn 300 cụ có độ tuổi trung bình là 73 tuổi, trong đó người cao tuổi nhất hiện đã 103 tuổi. Tuy mỗi người mỗi hoàn cảnh, nhưng khi đã vào đây, tất cả mọi người đều gắn kết như trong một gia đình. Trung tâm cũng thường xuyên tổ chức sinh nhật cho các cụ. Nhiều cụ khi được nhận quà sinh nhật đã rất xúc động cho biết cả đời họ chả biết ngày sinh nhật là gì...

Đặc biệt, vào những dịp Tết, Trung tâm đều tổ chức vui Tết cho các cụ không có điều kiện về đón Tết với gia đình. Phòng ở của các cụ đều được trang trí đào, quất... Đêm giao thừa, ban giám đốc sẽ đến chúc Tết, mừng tuổi để các cụ bớt đi cảm giác cô đơn..

Nói về cơ duyên đưa mình đến với nghiệp chăm sóc người cao tuổi, ông vẫn bảo rằng, đó là tình cảm thật, xuất phát từ cái tâm. Ngay từ những năm còn là trợ lý giám đốc bệnh viện, tôi đã luôn trăn trở phải làm thế nào để chăm sóc tốt cho bệnh nhân, đặc biệt là những người cao tuổi. Từng chứng kiến nhiều việc nhiều gia đình con cái bận rộn không có thời gian và kinh nghiệm chăm sóc sức khỏe cho cha mẹ...  Chính những điều này đã thôi thúc tôi mạnh dạn tìm con đường đi cho chính mình.

Tổ chức các chương trình thiết thực ý nghĩa cho NCT tại trung tâm

Ông Ngọc bảo: “Việc quan trọng nhất là tạo được niềm tin cho gia đình và bản thân các cụ. Để làm được điều đó, chúng tôi phải luôn cam kết thực hiện theo tôn chỉ “Nhẹ nhàng – Nhân ái – Nhẫn nhịn – Nhã nhặn” cùng với 8 nguyên tắc: Tôn trọng, yêu kính; Học hỏi không ngừng và áp dụng những kỹ năng chăm sóc tốt nhất; Ích lợi của người cao tuổi luôn được đặt lên hàng đầu; Êm ái, nhẹ nhàng tháo gỡ những vướng mắc trong sinh hoạt của người cao tuổi; Nhẫn nhịn, lễ phép trong giao tiếp; Đa dạng và phong phú các hoạt động tinh thần và thể chất; Uy tín, chất lượng, giá cả hợp lý; Chu đáo, tận tình mang lại cảm giác tin cậy cho người cao tuổ, góp phần đem lại cho Người cao tuổi một không gian sống an lành, hạnh phúc, tràn đầy tình yêu thương.

Ông Nguyễn Tuấn Ngọc chăm sóc cố NSND Tuệ Minh trong những năm tháng cuối đời

Với tôn chỉ, nguyên tắc đó cái tên “Thiên Đức” gần 20 năm qua đã trở thành mái nhà thứ hai của rất nhiều người, trong đó có những nghệ sĩ nổi tiếng một thời như: NSND Trần Phương, NSND Tuệ Minh, NSƯT Lịch Du... Cùng rất nhiều bậc lão thành cách mạng, tri thức, cán bộ, văn sỹ… có nhiều đóng góp cho đất nước. Đặc biệt, trong tám năm (từ 2010- 2018) trung tâm của ông Ngọc đã tiếp nhận và chăm sóc miễn phí cho một công dân Nhật Bản hơn 80 tuổi, do người này bị di chứng đi lại khó khăn sau xuất huyết não, cần sự hỗ trợ chăm sóc y tế và không có điều kiện về kinh tế. Vượt qua nhiều rào cản về tính pháp lý, bất đồng ngôn ngữ, bệnh tật của bệnh nhân, Trung tâm đã chăm sóc để công dân Nhật Bản này có thể phục hồi sức khỏe và trở về Nhật Bản an toàn vào ngày cuối tháng 1/2018. Với việc làm nhân đạo của mình, ông Ngọc vinh dự được Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Umeda Kunio đã thay mặt Chính phủ Nhật Bản trao tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Nhật Bản.

Ông Nguyễn Tuấn Ngọc đón nhận Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Nhật Bản.

Hiện nay, Trung tâm chăm sóc NCT Bách Niên Thiên Đức tiếp tục đi theo hướng phát triển có chiều sâu với  5 cơ sở chăm sóc NCT được đầu tư hiện đại theo chuẩn mô hình quốc tế. Ông Nguyễn Tuấn Ngọc vẫn đang tâm huyết với dự án của mình, bởi theo ông, thành công là phải không ngừng tiến bộ và sáng tạo. Muốn thành công thì phải tìm ra những con đường đặc biệt; đồng thời, phải kiên trì với mục tiêu và định hướng mà mình đã chọn.

Copyright © Bach Nien Thien Duc. All Rights Bach Nien Thien Duc

Thiết kế bởi Aptech